Kippenwereld, voor al uw kippeninfo
Home » Kippenziekten » Marek

Marek

Wat is Marek?

Marek is een zeer besmettelijke ziekte die tumoren veroorzaakt. Marek zelf kan worden veroorzaakt door zes verschillende herpesvirussen.

Marek kun je onderverdelen in twee soorten: acute Marek en klassieke Marek. Beide soorten hebben hun eigen ziekteverschijnselen.

 

Wat zijn de symptomen van Marek?

De klassieke Marek (Marekse verlammingsziekte) zie je meestal bij kippen die net leggen, of vlak voor de leg. De gevolgen hiervan zijn vaak verlammingsverschijnselen van de zenuwen. Het virus zorgt ervoor dat de zenuwen verdikken, waardoor deze niet meer goed kunnen functioneren.

De meest voorkomende verlamming, is de verlamming van de poot (over het algemeen maar één). Vaak zie je dat de kip voorzichtig loopt met de poot hoog opgetild. Ook kun je de kip liggend aantreffen met de poot naar voren of naar achteren gestrekt.

Ook andere zenuwen kunnen worden aangetast, wat kan zorgen voor een hangende krop en/of een moeilijke ademhaling.

Acute Marek is een vorm die je vrijwel alleen bij jonge dieren (vanaf ongeveer zes weken) aantreft. Het duurt even voordat de symptomen zichtbaar worden, pas als de kuikens tussen de drie en vijf maand oud zijn.

Ook acute Marek kan verlammingsverschijnselen tot gevolg hebben, maar het meest voorkomende gevolg van acute Marek zijn woekeringen van witte bloedlichaampjes. Dit vindt over het algemeen eerst plaats in de geslachtsorganen maar ook de kliermaag, het hart, de lever, de longen, de nieren en soms de spieren onder de huid en in de veerfolikkels kunnen worden aangetast.
Symptomen hiervan zijn het verbleken van de kopversierselen en poten en het vermageren van de kip. De kip vertoont dus een zwakke en zieke indruk.

Soms zie je dat de ogen verkleuren, doordat er tumoren zijn ontstaan op de iris. Ook kan de pupil van vorm veranderen. Dit noemt men grijze oogblindheid (ook wel: Oculaire vorm van Marek) omdat de ogen vaak een grijze kleur krijgen.


Hoe vindt besmetting plaats?

Besmetting gebeurt in de eerste levensdagen, dit kan plaatsvinden door contact met besmette vogels of hun veren, met mensen die in aanraking zijn geweest met het virus, met verontreinigd afval, met besmette stofdeeltjes in de lucht of met huid- en veerschilfers. Een kip ‘vervelt’ vrijwel de hele dag. Deze huidschilfers blijven jarenlang in de bodem.

Bepaalde rassen zijn extra gevoelig voor het Marekvirus.

 

Hoe kan je Marek voorkomen?

Marek valt niet te voorkomen. Wel kun je de kans op Marek verkleinen door het inenten van kuikens, maar ook dit blijkt niet altijd voldoende te zijn. Niet alle vaccins zijn even effectief tegen alle zes stammen van het Marek virus. Het injecteren van het vaccin (een lichte vorm van Marek), zorgt voor levenslange resistentie. Het injecteren gebeurt onder de huid van de nek van de pas uitgekomen kuikens.

Ook kun je de kans op Marek verkleinen door te zorgen de voor goede ‘sanitaire voorzieningen’ en voor een goede ventilatie. Verder is het verstandig kuikens uit te broeden uit de buurt van volwassen vogels. Deze kuikens moet je tot 5 maanden oud bij de volwassen dieren uit de buurt houden, omdat tegen die tijd de kuikens resistentie opgebouwd hebben.

Het is onverstandig om kalkoenen met kippen samen te houden. Kalkoenen dragen een verwant, maar voor hun onschadelijke, herpesvirus (kalkoenherpes) bij zich, dat bij kippen wel effect heeft.

 

Wat zijn de gevolgen van Marek?

Doordat Marek het zenuw- en orgaanstelsel aantast krijgen kippen te maken met zenuwen en organen die niet meer goed funtioneren. Ze kunnen geen vocht of voedsel meer opnemen of orgaanfuncties vallen uit, met alle gevolgen van dien.

 

Hoe moet je Marek behandelen?

Marek valt niet te behandelen. Het is namelijk een virusinfectie waartegen per definitie geen behandeling bestaat.

Preventie is wel mogelijk. Je kunt, zoals reeds vermeld, de kuikens gescheiden van oudere kippen laten opgroeien op een schone gedesinfecteerde plek of ergens waar nog nooit pluimvee heeft geleefd.

Ook kan je vaccineren tegen Marek. Hierbij wordt een lichtere versie van Marek in gespoten, die ervoor zorgt dat de kip resistentie opbouwt. Dit kan alleen bij eendagskuikens. Voor hobbyhouders is dit moeilijk te realiseren vanwege de nauwkeurigheid van de enting.